Γιατί δεν έγινε κούρεμα στον συνεργατισμό

Οι συνεργατιστές πιστεύουν ότι ο συνεργατισμός θεωρείται βιώσιμος και γι’ αυτό και ανακεφαλαιοποιείται με χρήματα των φορολογούμενων σε αντίθεση με την Τράπεζα Κύπρου, όπου η ανακεφαλαιοποίηση έγινε με χρήματα των καταθετών.  Η πραγματικότητα όμως είναι ότι ένα ενδεχόμενο κούρεμα στις ανασφάλιστες καταθέσεις δεν θα ήταν αποτελεσματικό αφού οι ανασφάλιστες καταθέσεις στο συνεργατισμό είναι χαμηλές, σε σχέση με τις ασφαλισμένες.  Δηλαδή, για να μαζέψει ο συνεργατισμός το €1.5 δις που χρειάζεται, το κούρεμα θα έπρεπε να ήταν πολύ ψηλό, ίσως και 100%.  Σε μια τέτοια περίπτωση ο συνεργατισμός θα είχε την ίδια τύχη με την Λαϊκή Τράπεζα και επειδή ο συνεργατισμός είναι επίσης συστημική τράπεζα, ο κίνδυνος για το κυπριακό τραπεζικό σύστημα θα ήταν μεγαλύτερος.  Με βάση τη νέα φιλοσοφία της διάσωσης των τραπεζών με ίδια μέσα (bail-in) , η οποία τιμωρεί τους καταθέτες των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων που κάνουν κακή διαχείριση,  όλα τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα στην Κύπρο θα έπρεπε να υποστούν κούρεμα καταθέσεων.  Όμως στην περίπτωση του συνεργατισμού και της Ελληνικής Τράπεζας, το Eurogroup αποφάσισε όπως οι φορολογούμενοι πληρώσουν για την ανακεφαλαιοποίηση τους. 

Read more: Γιατί δεν έγινε κούρεμα στον συνεργατισμό

Πλήγμα στα κεκτημένα των εργαζομένων η διάλυση των ταμείων προνοίας.

Βαρύ πλήγμα δέχεται ο θεσμός των ταμείων προνοίας στην Κύπρο, αφού ένα μετά το άλλο, τα ταμεία προνοίας που λειτουργούν στην Κύπρο, διαλύονται.  Μια σημαντική κατάκτηση του Κύπριου εργαζόμενου χάνεται, και μάλιστα με τη δική του συγκατάθεση. 

Η κυβέρνηση παρακολουθεί τα ταμεία προνοίας να διαλύονται χωρίς να μπορεί να κάνει οτιδήποτε για να το αποτρέψει, αφού σύμφωνα με γνωμάτευση του Γενικού Εισαγγελέα, ο θεσμός του Ταμείου Προνοίας είναι ιδιωτική συμφωνία μεταξύ των εργαζομένων και των εργοδοτών, και έχουν δικαίωμα να την διαλύσουν, εφόσον το επιθυμούν και οι δύο πλευρές.  Από τη μια οι εργαζόμενοι φοβούνται ότι σε ενδεχόμενο κούρεμα τα ταμεία προνοίας παραμένουν ανασφάλιστα ενώ ταυτόχρονα υπάρχει και η πιθανότητα φορολόγησης τους.  Από την άλλη, οι εργοδότες δεν φέρουν οποιαδήποτε ένσταση διότι απαλλάσσονται από τις εισφορές στα Ταμεία Προνοίας των εργαζομένων.  Όμως η διάλυση των ταμείων προνοίας είναι μεγάλο λάθος καθώς οι εργαζόμενοι παραπλανούνται, διότι δεν έχουν όλες τις πληροφορίες ενώπιον τους, σε ότι αφορά την προστασία τους και τη φορολόγηση τους. 

Read more: Πλήγμα στα κεκτημένα των εργαζομένων η διάλυση των ταμείων προνοίας.

Η Αρχή Εξυγίανσης θα πρέπει να είναι ανεξάρτητη

Μία πολύ σημαντική τροποποίηση του Νόμου Περί Εξυγίανσης των Πιστωτικών και άλλων Ιδρυμάτων, ψήφισε η Βουλή την περασμένη Πέμπτη.  Με βάση την τροποποίηση αυτή, η Αρχή Εξυγίανσης θα αποτελείται από τρία σώματα, την Κεντρική Τράπεζα, το Υπουργείο Οικονομικών και την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.  Οι αποφάσεις θα λαμβάνονται με απλή πλειοψηφία.  Πριν την αλλαγή αυτή στον βασικό Νόμο Περί Εξυγίανσης, όλες οι εξουσίες εξυγίανσης παρέχονταν στην Κεντρική Τράπεζα και συγκεκριμένα στον Διοικητή, λόγω έλλειψης επαρκούς εταιρικής διακυβέρνησης.  Η Βουλή έκρινε ότι αυτό δεν ήταν ορθό και θα έπρεπε να αλλάξει.  Παρά το γεγονός ότι η απόφαση δεν ήταν ομόφωνη, όλες οι πολιτικές δυνάμεις συμφώνησαν επί της ουσίας, ότι δηλαδή οι εξουσίες της Αρχής Εξυγίανσης δεν μπορεί να παρέχονται σε ένα και μόνο πρόσωπο, που είναι μάλιστα και ο επόπτης.  Άλλωστε, η νέα οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης που αφορά την εξυγίανση τραπεζικών ιδρυμάτων, και που αναμένεται να τεθεί σε ισχύ πολύ σύντομα, αναφέρει ρητά ότι η Αρχή Εξυγίανσης θα πρέπει να είναι ανεξάρτητη από τις εποπτικές αρχές που εποπτεύουν τα χρηματοοικονομικά ιδρύματα που τίθενται υπό εξυγίανση. 

Read more: Η Αρχή Εξυγίανσης θα πρέπει να είναι ανεξάρτητη

Οι «καλές» και οι «κακές» τράπεζες

 

Από τη στιγμή που ένα δάνειο που αντικατοπτρίζει μια κατάθεση, σημαίνει ότι αν το δάνειο δεν αποπληρώνεται, η κατάθεση κινδυνεύει.  Αν μια τράπεζα έχει πολλά μη εξυπηρετούμενα δάνεια, τότε οι καταθέτες δεν θα νιώθουν ασφάλεια και θα μεταφέρουν τα χρήματα τους σε άλλη τράπεζα με χαμηλότερα ποσοστά με εξυπηρετούμενων δανείων.  Ως αποτέλεσμα, οι τράπεζες που διαχειρίζονται με σύνεση τα χρήματα των καταθετών («καλές» τράπεζες), θα ελκύουν πιο εύκολα περισσότερες καταθέσεις.   Οι «καλές» τράπεζες θα έχουν τη δυνατότητα να προσφέρουν χαμηλότερα επιτόκια καταθέσεων και ως αποτέλεσμα θα μπορούν να χορηγούν δάνεια με χαμηλότερα επιτόκια.  Τελικό αποτέλεσμα είναι ότι οι «καλές» θα είναι και πιο ασφαλείς και πιο κερδοφόρες, με αποτέλεσμα όλοι να κερδίζουν, καταθέτες, δανειολήπτες, μέτοχοι και οικονομία.  Οι καταθέτες θα νιώθουν περισσότερη ασφάλεια για τα χρήματα τους, οι δανειολήπτες θα εξασφαλίζουν δάνεια με χαμηλότερα επιτόκια, οι μέτοχοι θα απολαμβάνουν περισσότερα κέρδη και η οικονομία θα αναπτύσσεται πιο ομαλά διότι τα καλά δάνεια θα μετατρέπονται σε καλές επενδύσεις.  Το αντίθετο θα συμβαίνει στις τράπεζες όπου η διαχείριση των καταθέσεων δεν θα είναι καλή («κακές» τράπεζες). 

Read more: Οι «καλές» και οι «κακές» τράπεζες

Ο μύθος της ιδιόκτητης κατοικίας

Ένας από τους κύριους λόγους που τα κυπριακά νοικοκυριά είναι τα πλέον καταχρεωμένα στην Ευρώπη (153% του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος), είναι η μανία των Κυπρίων για απόκτηση ιδιόκτητης κατοικίας, διότι δεν είναι μόνο το κόστος της κατοικίας αλλά και η συντήρηση της, ο εξοπλισμός της κλπ.  Η αντίληψη ότι η ιδιοκατοίκηση είναι η καλύτερη λύση για τη στέγαση μιας οικογένειας είναι μύθος.  Με τα σημερινά δεδομένα, η ιδιοκατοίκηση κοστίζει τουλάχιστον διπλάσια από την ενοικίαση, είτε μιλούμε για διαμέρισμα είτε για ανεξάρτητη κατοικία σε μισό οικόπεδο.  Τα νούμερα είναι ξεκάθαρα.  Ένα διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων στα προάστια της Λευκωσίας κοστίζει σήμερα γύρω στις €150,000 συν 18% ΦΠΑ, υποθηκευτικά, μεταβιβαστικά κλπ, δηλαδή κάπου €180,000.  Το ίδιο διαμέρισμα μπορεί κάποιος να το ενοικιάσει, όπου θέλει, με €500 το μήνα ή €6,000 το χρόνο.  Οι τόκοι που αναλογούν στις €180,000 στο 6% ή έστω στο 5%, είναι €9,000 το χρόνο.  Δηλαδή, αν ο δανειολήπτης πληρώνει μόνο τους τόκους, το υπόλοιπο του δανείου θα παραμένει το ίδιο.  Το ενοίκιο όμως κοστίζει πολύ λιγότερα, €6,000, και ο ενοικιαστής δεν χρειάζεται δάνειο.  Αν αντί για διαμέρισμα θέλουμε κατοικία, το κόστος είναι μεγαλύτερο, όπως και το ενοίκιο.  Μια κατοικία τριών υπνοδωματίων στα προάστια της Λευκωσίας, αξίζει γύρω στις €250,000 συν ΦΠΑ κλπ, σύνολο €300,000, και το ενοίκιο της γύρω στα €1,000 το μήνα.  Αν κάποιος ενοικιάσει αγοράσει την κατοικία με στεγαστικό δάνειο στο 5%, οι τόκοι μόνο ανέρχονται στις €15,000 το χρόνο ενώ το ενοίκιο κοστίζει €12,000 το χρόνο, και αν δεν αρέσει η συγκεκριμένη κατοικία, υπάρχουν και άλλες πολλές για ενοικίαση όπου μας βολεύει.  Γιατί δηλαδή θα πρέπει να εγκλωβιστεί κάποιος σε μια συγκεκριμένη κατοικία και να πληρώνει περισσότερο;   Στην Κύπρο και σε άλλες χώρες, η απόκτηση κατοικίας είναι ένα όνειρο, είναι στόχος ζωής και δεν διαφωνούμε με αυτή την άποψη.  Μακάρι να μπορούσε όλος ο κόσμος να διαθέτει ιδιόκτητη κατοικία, για λόγους ψυχολογικούς και κοινωνικούς.  Θα πρέπει όμως να κατανοήσουμε ότι η απόκτηση ιδιόκτητης κατοικίας θα πρέπει να γίνεται στα πλαίσια των δυνατοτήτων μας. 

Read more: Ο μύθος της ιδιόκτητης κατοικίας

enasomatou IT Team